Martine Bijl: Hindergroen

Hoog Libelle gehalte

Martine Bijl is leuk.

Altijd al gevonden. Die guitige glimlach, lieve ogen en die heerlijke, vaak licht ironische stem. Ik kan mij nog herinneren toen ik – werkelijk vele jaren geleden – voor het eerst hoorde dat ze iets had met Berend Boudewijn. De quizmaster. De bofkont. Wat moest ze nou weer met die vent? Een saaie flapdrol, maar blijkbaar een man met verborgen talenten, want hij wist toch maar mooi het hart van Martine Bijl te stelen. In mijn ogen is Martine een beetje de Nederlandse Meg Ryan, maar dan zonder facelift. Of in ieder geval zonder een mislukte poging daartoe en ik zou best wel eens samen met haar een hapje willen eten bij dat nog altijd wereldberoemde Katz’s Delicatessen in Manhattan. Martine is de laatste jaren wat minder op televisie, maar ik zal nooit zomaar door zappen als ik haar toevallig ergens zie. Niet dat ik ooit serieus naar Heel Holland Bakt heb gekeken, maar de reclames voor Hak staan wel in mijn geheugen gegrift. Met die mazzelpik van een meneer De Haan die regelmatig met haar het weiland in mocht duiken. 

Sinds kort ligt de verhalenbundel Hindergroen in de winkels. Het was de bedoeling dat het nieuwe en opgepoetste stukken zouden worden die Martine Bijl had geschreven voor het mij verder onbekende tijdschrift ZIN. Het project kwam stil te liggen toen ze in de herfst van 2015 werd getroffen door een hersenbloeding. Toen haar herstel enigszins vorm kreeg heeft ze de draad weer opgepakt en heeft ze er nog wat nieuws aan toegevoegd over de gezondheidsproblemen die ze heeft gehad. Over de hele linie genomen heeft het boek een vrij hoog Libelle gehalte. Of Margriet, als daar een verschil in mocht zitten. Ik had natuurlijk voor ik aan Hindergroen begon al begrepen dat ik niet de beoogde doelgroep was en hoe leuk ik Martine ook vind, de meeste verhalen konden mij niet echt boeien. Het zijn leuke, kleine verhaaltjes, maar niet het soort dat bij mij lang blijft hangen. In mijn hoofd las ik ze zoveel mogelijk met een Martine Bijl stemmetje, want ze schrijft overduidelijk net zoals ze praat. Dat maakte het wel leuker, maar nog altijd waren het grotendeels wat suffige verhaaltjes. Althans…. Voor mij. Dat ligt dus niet per se aan Martine, die ik in geen honderd jaar ergens de schuld van zal geven. Vandaar mijn beoordeling van drie in plaats van twee sterren. 

Ik denk dat veel mensen plezier aan deze bundel zullen beleven. Dat zijn waarschijnlijk voornamelijk vrouwen. Martine Bijl weet natuurlijk hoe ze een verhaal moet vertellen, hoe ze het leuk kan opschrijven. Je komt ook wat meer over Martine en haar leven te weten. Vooral haar liefde voor Berend Boudewijn is over de hele linie zeer duidelijk. 

Verdorie !


Hindergroen
Martine Bijl
Uitgeverij Atlas Contact
Prijs: € 14,99

Nico Dijkshoorn: Klein geluk

Geluk zit in een klein hoedje

Vlak voor het verschijnen van Aftrappen, de nieuwe bundel met columns die Nico Dijkshoorn de afgelopen maanden schreef voor het weekblad Voetbal International, besloten ze bij de uitgeverij het roer volledig om te gooien. Een hoge piet van de afdeling marketing had met een PowerPoint presentatie aan de directie duidelijk gemaakt dat Nico anders in de markt moest worden gezet. Met wat meer de nadruk op zijn zachte en aaibare kant. Als een mens met gevoelens en diepere emoties dan je op het eerste gezicht misschien zou denken. Zowel de titel als de omslag moesten op het allerlaatste moment veranderen, ook al zou dat tot verwarring in de boekwinkel en bij de fans van Nico Dijkshoorn zorgen. 

- “Heeft u Aftrappen van Nico Dijkshoorn?”. 

De verkoper achter de toonbank schudt voorzichtig zijn hoofd. Die ziet de bui al hangen. 

- “Nee, die heb ik niet. Maar wel zijn nieuwe boek: Klein Geluk.”
- "Huh? Klein Geluk? Klein Geluk? Ik zoek geen roman van Connie Palmen! Al helemaal geen dichtbundel van Arie Boomsma! Ik wil het nieuwe boek van Nico Dijkshoorn: Aftrappen.”
- “Sorry. Het spijt mij echt, maar die titel hebben ze aangepast. Het heet nu Klein geluk”
- “Wat nou Klein geluk? Wat is dat nou weer voor een domme titel. Boeken van Nico hebben andere titels. Natrappen, Affluiten, van mijn part Matennaaien. Maar geen Klein geluk. Stomme eikel! Met je lullig boekwinkeltje.” 
- “Sorry. Ik zei toch sorry.”

Op de PowerPoint presentatie zag het er geweldig uit. Ook de foto moest anders. Geen Nico Dijkshoorn die met een wat filosofische blik in zijn ogen naar iets in de verte kijkt. Waarschijnlijk naar de klok om te zien hoelang hij zijn lach al had ingehouden. Met zijn hoedje. Op de nieuwe foto moest hij net als Pipo de Clown zijn hoofddeksel een beetje afnemen als een soort saluut aan de lezer. Dat was pas een staaltje marketing. Iets waar de echte uitgeverijen een puntje aan konden zuigen. Het hoofd van de afdeling marketing kreeg een staande ovatie van de directieleden. 

Het nieuwe boek van Nico Dijkshoorn heet dus op het laatste moment geen Aftrappen maar Klein geluk. Daar is niets meer aan te doen en moeten we dus maar mee zien te leven. Het leest in het begin natuurlijk wel even anders. Wat onwennig. Intiemer misschien. Je durft niet meteen hard te lachen, want dan passen die titel en nieuwe foto niet meer zo goed bij het boek. Nico schrok zich ook een hoedje toen hij het tijdens de aanvullende fotoshoot van zijn uitgeverij te horen kreeg. Dat is duidelijk aan die nieuwe omslag te zien. Gelukkig maken de columns alles goed en na een paar bladzijden ben je al die slimmigheden van de uitgever alweer vergeten en kan je ouderwets en ongenadig in de lach schieten. Met een zeer aparte bril bekijkt Dijkshoorn de voetballerij en weet ze telkens weer een behoorlijke spiegel voor te houden. Niemand ontkomt eraan. Neem je jezelf te serieus, dan ben je aan de beurt. Zoals het ook hoort. In totaal bevat Klein geluk zevenenveertig columns waarin Dijkshoorn de voetballerij weer in het juiste perspectief plaatst. Over Jasper Cillessen, Dirk Kuijt, Michiel Kramer, Louis van Gaal, Foppe de Haan, ADO Den Haag, Johan Cruijff, Co Adriaanse en – natuurlijk – Buik Reffels. Als toegift staat er nog een mooi verslag in van de eerste ontmoeting van Dijkshoorn met Wim van Hanegem. Een waardige afsluiting van een prachtig voetbalboek waar je ouderwets om kan janken van plezier.

Dat hoedje op de voorkant staat Nico overigens geweldig. Hij heeft echt een hoedjeshoofd. Als je vroeger wel eens dacht dat je iets vreemds zag in zijn gezicht, iets wat je niet helemaal kon plaatsen, dan weet je nu wat het is. Het hoedje ontbrak. Niemand kan een hoedje zo overtuigend dragen als Nico Dijkshoorn. Met klasse en stijl. Plotseling begrijp ik waarom ze bij de uitgeverij gekozen hebben voor die titel: Klein geluk. Dat zit namelijk – zoals wel vaker – in een klein hoedje.


Klein geluk
Nico Dijkshoorn
Uitgeverij Voetbal International
Prijs: € 14,95

Nico Dijkshoorn: Kleine dingen

Absurde humor

Eigenlijk zou ik geen boeken van Nico Dijkshoorn moeten recenseren.

Hoewel bijna niemand het weet is Nico één van mijn allerbeste vrienden. Maatjes, twee handen op één buik, gabbers en ga zo maar door. Broers, bijna. Gevoelsmatig althans. En laat dat ‘bijna’ dus maar achterwege. Ik spreek nu natuurlijk uitsluitend namens mijzelf, maar ik ben er heilig van overtuigd dat Nico exact hetzelfde voelt. Mogelijk zelfs nog sterker dan ik. Mijn vriendin heeft Nico nog nooit ontmoet, maar weet wel van de onverbrekelijke band. Het is bij ons thuis ook heel normaal om het over Nico te hebben. “Zou Nico dat ook vinden?”, hoor ik haar vaak vragen. Retorisch. Uiteraard. “Nico zou hier helemaal woest van worden”, schreeuwde ik laatst keihard door de huiskamer toen ik mijn schoen wilde aantrekken en vervolgens hoorde, zag en voelde dat de veter brak. Mijn vriendin beaamde dat meteen. Ze wist instinctief dat Nico schuimbekkend door zijn huis zou razen als hem dit zou overkomen. En terecht! 

Je moet nooit de boeken van je vrienden recenseren, is mij wel eens verteld door iemand die daar echt verstand van had. En geen vrienden. Ik heb mij daar in het verleden wel schuldig aan gemaakt met de boeken van Paul Goeken, Elvin Post en Kim Moelands. Met Nico ga ik nu ook herhaaldelijk in de fout. Over het algemeen schrijf ik lovende recensies, omdat ik nu eenmaal heel erg moet lachen om zijn humor. Onze humor. Behalve zijn eerste boek, maar toen kende ik hem nog niet. Dat waren de Nico b.c. dagen. Donker, eenzaam, koud. Voor Nico althans. Ik kende hem toen nog niet dus kon het mij weinig schelen. Onvoorstelbaar. Achteraf. Niet dat zijn eerste boek slecht was, maar ik had er niet hetzelfde gevoel bij. Nico begrijpt dat als geen ander. Z’n andere boeken zijn echter pareltjes en zo’n beetje de leukste die je kan lezen. 

Kleine dingen is geen uitzondering. Sterker nog: het zijn de kleine dingen die de regel in dit geval volledig bevestigen. Korte columns, prachtige teksten, geweldige taalkundige vondsten, absurde humor en dat allemaal op de manier waarop Nico dat als enige kan. Waarmee hij inmiddels ontzettend succesvol is geworden. Hoewel hij voor zijn vrienden altijd exact dezelfde Nico is gebleven. Toegankelijk, aaibaar, vriendelijk, een beetje verlegen en nog altijd zonder enige kapsones. Een kameraad, een makker. Daarom, of beter gezegd: onder andere daarom, is Nico één van mijn allerbeste vrienden. Mijn vriendin heeft hem jammer genoeg nog nooit ontmoet.

Ik ook niet trouwens.



Kleine dingen
Nico Dijkshoorn
Uitgeverij Contact
€ 12,50

Nico Dijkshoorn: De vrije man

Dijkshoorn rules!

Net als veel andere liefhebbers van voetbal en humor vind ik het erg jammer dat Nico Dijkshoorn niet meer aanschuift aan de tafel van Voetbal International. Of beter: Voetbal Inside, zoals het programma tegenwoordig heet. Het zal wel met het tijdschrift VI te maken hebben en de breuk met hun voormalige hoofdredacteur. Mijns inziens was Dijkshoorn echter de beste gast aan tafel, naast Wim Kieft natuurlijk. Gijp is normaal gesproken het – vaak – vermoeiende middelpunt van het programma, die het doorgaans alleen maar heeft over Barcelona, Bayern München en de slechte balbehandeling van middelmatige spelers. Waar we er op de Nederlandse velden al jarenlang meer dan genoeg van hebben rondlopen. Daarnaast is Gijp een waar orakel over de verschillende technieken binnen het internationale paaldansen. Bij alles roept hij dat het waanzinnig is en vervolgens slaat hij nog eens de gast naast hem hard op de rug. 

Ouwe pik. 

Nico Dijkshoorn was het perfecte tegengewicht, met humor en een duidelijk gebrek aan kennis van zaken. Nooit een woord over de tactiek van Ajax of PSV, niets over de veldbezetting van Feyenoord en al helemaal niets over een ruit op het middenveld of de overduidelijke voor- of nadelen van een omschakeling tussen 1-4-3-3 en 1-3-4-2-1. Johan Derksen noemt het programma altijd een afspiegeling van de gemiddelde voetbalkantine en spreekt tegen dat ze aan tafel onnodig kwetsend of negatief zijn. Het is satire! Vaak ben ik het daar overigens wel mee eens en ben ik van mening dat voetballend Nederland zich wat minder serieus moet nemen. Nico Dijkshoorn was als gast uitstekend in de rol van de man die zich na iedere wedstrijd ook even liet zien in de kantine. “Doe mij maar een bal gehakt en een frikandel speciaal met extra saus. En doe dan gelijk ook maar een biertje, wat kan mij het schelen.”

Nu Dijkshoorn niet meer in het programma komt is het mijns inziens allemaal wel een stukje minder geworden. Maar gelukkig hebben we de boeken nog. De Vrije Man voldoet aan alles wat je verwacht van een verzameling columns van Nico Dijkshoorn. Het normale wordt lekker absurd gemaakt en het absurde krijgt – net als die frikandel speciaal – een extra sausje. De columns zijn het ultieme voorbeeld van tijdloze voetbalhumor, de literaire vorm van twee liter urine in het flesje shampoo van de keeper, de drol in de linkerschoen van de rechtsbenige verdediger en de slagroom in het busje scheerschuim van de niet scorende spits. Opgeschreven op een manier zoals slechts weinige dat kunnen. 

De boeken met voetbalcolumns van Nico Dijkshoorn zijn een noodzakelijke aanschaf voor alle liefhebbers van voetbal en voor alle voetballers die beseffen dat er meer in het leven is dan hun eigen ego.

Nico Dijkshoorn rules!

Met die oogjes van hem.


De vrije man
Nico Dijkshoorn
Uitgeverij VI
Prijs: € 14,95

Nico Dijkshoorn: Dijkshoorn

Niet zijn beste...

Het in 2010 verschenen Dijkshoorn is de eerste bundel met columns en verhalen van Nico Dijkshoorn, welke hij voor verschillende media schreef. De kracht van Nico Dijkshoorn is dat hij de kleine dingen in het leven groot maakt. Berichten in de krant, die ieder normaal mens gewoon tot zich neemt, zijn voor hem munitie om te laten zien hoe absurd het leven soms is en hoe vanzelfsprekend wij het allemaal accepteren. Hij geniet van de meest normale zaken die wij nog amper opmerken en maakt daar vervolgens een verslag van in de vorm van een spetterende column of een confronterend verhaal. Het leven onder een enorme vergrootglas en Nico Dijkshoorn kijkt er als geen ander doorheen. Toch is deze eerste bundel niet van hetzelfde niveau als zijn latere boeken. Hij worstelt op het oog nog enigszins met inhoud en vorm en slaat af en toe ook de plank een beetje mis. Dat kan natuurlijk ook te maken hebben met de grote verscheidenheid aan opdrachtgevers. Je schrijft voor De Volkskrant waarschijnlijk toch net even iets anders dan voor Hard Gras, JFK of het culinaire tijdschrift Bouillon.

Ik heb de Rinus Israël en Wim van Hanegem proef erop los gelaten. 

Israël was meteen duidelijk: 
“Dus je wilt een boekie schrijven, als een grote meneer? Waar mensen om kunnen lachen? Nou, dan zou ik het voortaan maar wat korter houden en het wat grappiger maken, want nu vallen ze in slaap. Begrepen? Dijkshoorn? Let je wel een beetje op? Ik probeer je wat bij te brengen hier!”

Van Hanegem was nog duidelijker: 
“Een boekje? Nee, dat soort dingen lees ik niet.”

Natuurlijk valt er best wel wat te genieten in de eerste bundel van Nico Dijkshoorn, met name de verhalen uit Hard Gras en een aantal nog niet eerder gepubliceerde columns. Het is echter wel fijn om te weten dat Dijkshoorn met name het advies van Rinus Israël flink ter harte heeft genomen. Het boek Dijkshoorn kost slechts € 12,50 en voor die prijs zal je er geen buil aan vallen. Al is het maar om de verzameling compleet te maken. 


Dijkshoorn
Nico Dijkshoorn
Uitgeverij Atlas Contact
Prijs: € 12,50

Nico Dijkshoorn: Met de punt naar voren

Zonder genade

In Met de punt naar voren vliegt Nico Dijkshoorn er met gestrekt been en met de noppen naar voren keihard in. Als een gemankeerde verdediger bij een club uit de tweede divisie van het amateurvoetbal. Zonder enige scrupules, zonder genade en met geen enkele poging om de bal te spelen. Dijkshoorn schrijft zoals Hans Kraay jr. in een ver verleden probeerde te voetballen. Dolkomisch, niet al te serieus en met voldoende momenten waarbij je denkt: ‘nou….. misschien heeft hij toch….’. 

De columns in dit boek verschenen allemaal eerder in het weekblad Voetbal International en hoewel de echte liefhebber ze dus mogelijk al heeft gelezen, verliezen ze in boekvorm niets van hun actualiteit. Soms moet je even nadenken over welke voetballer hij het ook weer heeft of welke wedstrijd het ook weer was waar hij zijn pijlen op heeft gericht. Dat zijn echter slechts details. Het gaat over het algemeen over de uitwassen in de voetballerij die op de een of andere manier tijdloos zijn. Dijkshoorn stelt ze aan de kaak maar weet dat er niets gaat veranderen. Gelukkig maar. 

Met de punt naar voren is heerlijke voetballiteratuur van een columnist in topvorm.


Met de punt naar voren
Nico Dijkshoorn
Uitgeverij VI
Prijs: € 14,95

Nico Dijkshoorn: Huilen & lachen

Fenomeen

Nico Dijkshoorn is als columnist een waar fenomeen. Of het nu over voetbal gaat, over Artis, over een vakantie in Stockholm, over bekende Nederlanders, over muziek, over dieren of over welk ander onderwerp dan ook: hij weet altijd te verrassen en met originele humor een stuk te schrijven waarom je moet lachen. Soms zet hij je ook aan het denken, maar de glim- of de schaterlach is toch altijd aanwezig. Als je het bovenstaande leest denk je misschien een vergelijking te kunnen maken met Youp van ’t Hek, want over hem kan je vrijwel hetzelfde schrijven. 

Toch staat Dijkshoorn daar ver vandaan, zijn columns zijn in niets vergelijkbaar. Je kan bijna zeggen dat in zijn manier van schrijven en het uitwerken van zijn verhalen Dijkshoorn een klein beetje aan Haruki Murakami doet denken. Ongrijpbaar, onnavolgbaar, origineel en met een geheel eigen klank. Nico Dijkshoorn is met niemand te vergelijken en heeft een unieke stijl die het lezen van zijn boeken zo verslavend maakt. 

Niet slecht voor een vijftiger met overgewicht en de haarstijl van een uitgetreden monnik.


Huilen & lachen
Nico Dijkshoorn
Uitgeverij Atlas Contact
Prijs: € 17,99